Przy ocenie czasochłonności badania przyrządowego należy wziąć pod uwagę, ile czasu wymagałoby wykonanie metodami tradycyjnymi tej pracy, którą można wykonać w krókim czasie specjalnymi przyrządami i urządzeniami. Ze względu na weryfikację oceny nie możemy z tego zrezygnować nawet wówczas, gdy czynności badania przyrządowego nie mają swego tradycyjnego odpowiednika w praktyce.
Dla oceny zagadnień ekonomicznych ważnych z punktu widzenia nakładu czasu i w pewnym stopniu wdrożenia zbadajmy przykładowo kontrolę zapłonu. Za pomocą nowoczesnego urządzenia oscyloskopowego do badania zapłonu można przeprowadzić w okresie śreanio 12-f-15 minut następujące badania: 1 – kontrola akumulatora w stanie obciążonym i nieobciążonym,
2 – pomiar oporności przejścia na stykach przerywacza,
3 – pomiar i regulacja kąta zwarcia,
4 – kontrola pojemności i izolacji kondensatora,
5 – ocena wyprzedzenia kąta zapłonu,
6 – kontrola regulatorów odśrodkowych i podciśnieniowych wyprzedzenia zapłonu,
7 – kontrola uzwojenia pierwotnego i wt?nego cewki zapłonowej: zwarcie uniądzyzwojowe, przerwanie uzwojenia, wady izolacji itp.,
8 – pomiar napięcia wtórnego z obciążeniem i bez obciążenia,
9 – określenie kąta zapłonu w poszczególnych cylindrach oraz rozbieżności kąt? wyprzedzenia zapłonu pomiędzy cylindrami,
10 – stwierdzenie uszkodzeń mechanicznych głowicy rozdzielacza zapłonu,
11 – kontrola przerwy na stykach i izolacji rozdzielacza zapłonu,
12 – kontrola stanu części przeciwzakłóceniowych,
13 – określenie rozbieżności pomiędzy energiami zapłonów w poszczególnych cylindrach,
14 – określenie niedomagań w wytwarzaniu mieszanki paliwowej,
15 – kontrola działania regulatora napięcia,
16 – kontrola świec zapłonowych w warunkach eksploatacji,
17 – pomiar izolacji obwodu wtórnego,
18 – określenie rozbieżności pomiędzy mocą poszczególnych cylindrów,
19 – określenie niedomagań w zakresie szczelności cylindrów,
20 – określenie w czasie pracy niedomagań w zakresie szczelności zaworów, a w przypadku niektórych typów pomiaru kąta sterowania.
Jeśli przeanalizujemy powyższe zestawienie – które z punktu widzenia rodzaju niedomagań bynajmniej nie wyczerpuje wszystkich możliwości – będziemy mogli stwierdzić, że znaczna część spośrą wyszczegónionych badań nie może być w og?e przeprowadzona z uwagi na brak odpowiedniego oprzyrządowania i nawet obecnie na ogł nie są one realizowane.
W ramach badania zapłonu nakład czasu nie może być więc porównywany z zapotrzebowaniem na czas pomiaru przyrządowego. Do dokonania właściwej oceny należy określić wielkość niezbędnego czasu z uwzględnieniem innych istniejących możliwości (stanowisko badawcze elektryczne, przyrządy do pomiarów elektrycznych w samochodzie itp.) w porównaniu z równoważnym badaniem. Według prowizorycznych oszacowań omawiany nakład czasu dochodzi do l godziny, w niektórych przypadkach przekraczając tę wartość. Jeśli czas ten porównamy z czasem badania przyrządowego, to zaleta metody nie będzie podlegać dyskusji.
Byłoby niesłusznym twierdzenie, że badania diagnostyczne stanowią rewolucyjną zmianę w zapleczu technicznym motoryzacji, tym niemniej stosowanie metod opartych na technice pomiarowej ma swoje liczne uzasadnienia, np.: – dokładne określenie rodzaju niedomagania przed naprawą,
-dążność do unowocześnienia technologii,
- zmniejszenie czas? technologicznych przy kontroli i regulacji, poprawa jakości usług przez usunięcie wszelkich niedomagań, których ocena w inny sposób jest niemożliwa,
-stworzenie możliwości dokonywania kontroli przyrządowej niezależnie od przeprowadzanych zabiegów naprawczych i obsługowych, co obecnie wymagane jest przez użytkowników pojazdów,
-stworzenie możliwości przeprowadzania pomiarów i kontroli pomiędzy zabiegami naprawczymi względnie przy odbiorze końcowym,
-stworzenie warunków warsztatowych {serwisowych) wzbudzających zaufanie u postronnego obserwatora.
Kraje o wysoko rozwiniętej komunikacji samochodowej, dysponujące dużym parkiem pojazdu, już przed laty zwróciły uwagę na znaczenie badań diagnostycznych. Na terenie zakładów naprawczych i obsługowych, jak również obiektów technicznych wykonujących obowiązkowe przeglądy samochodów, można spotkać nowoczesne urządzenia względnie aparaty pomiarowe, a w niektórych przypadkach całkowicie zautomatyzowano opracowanie danych pomiarowych przez zastosowanie komputera.
W wielu krajach, między innymi w USA, RFN, Anglii itd. w oparciu o wyniki badań diagnostycznych wykazano, że znaczna część pojazd?, prezentujących się zresztą okazale, jeździ z niedomaganiami zagrażającymi niezawodności pracy pojazdu i bezpieczeństwu jazdy, o czym użytkownik zwykle nie zdawał sobie sprawy.
Na przykład w USA według danych z roku 1968 blisko 10 000 pojazd? statystycznych wykazało w trakcie badań diagnostycznych następujące niedomagania: wadliwe ustawienie świateł w 71,72%, niesprawność przednich amortyzatorów w 36%, niewyważenie kł w 50,73%, niewłaściwe ustawienie mechanizmu jezdnego w 56%, niedomagania zapłonu w 43,97%, niedopuszczalne rozbieżności pomiędzy siłami hamowania na kołach w 35%, skuteczność hamowania poniżej wartości dopuszczalnej w 28%. Są to oczywiście niedomagania wyrażające się większymi wartościami procentowymi, a pełny zestaw niedomagań byłby znacznie obszerniejszy.
W RFN „Zjednoczenie Nadzoru Technicznego” opublikowało następujące dane dotyczące struktury ilościowej niedomagań, uzyskane z oceny 4 744 000 samochodów: układ hamulcowy w 22,9%, urządzenia oświetleniowe w 18,7%, układ kierowniczy w 12,7%, urządzenia instalacyjne w 16,6%, koła ogumkme w 7,4% itd. Zbadane pojazdy posiadały niedomagania mniejsze w 25,9%, niedomagania większe w 26,8%, a 43 263 samochody okazały się zdecydowanie niebezpieczne z punktu widzenia bezpieczeństwa komunikacji.
Tego rodzaju i inne podobne dane wskazują w sposób szczególnie przejrzysty na znaczenie diagnostyki, stwarzającej jedyną możliwość wiarygodnego wykrywania niedomagań samochodu. Nie wono jednak zapominać o tym, że rezultat badania diagnostycznego uzależniony jest nie tylko od wielu innych uwarunkowań, lecz również od przygotowania fachowego personelu wykonującego zadanie. Do przyswojenia wiedzy fachowej niezbędna jest literatura fachowa. Książka niniejsza powinna stanowić pomoc przy szczegłowym poznawaniu teoretycznych zasad metod diagnostycznych oraz przy praktycznym ich stosowaniu.
Wszelkie Prawa Zastrzeżone.